De watertoren van IJsselstein-Vreeswijk kwam op de grens te staan. In 1908 was de drinkwatervoorziening en de straatverlichting in IJsselstein van geringe kwaliteit. Petroleum was nog de belangrijkste brandstof. Mogelijk mede door deze late ontwikkeling kwamen het water- en later ook het gasbedrijf van IJsselstein en Vreeswijk op gezamenlijke grond. De watertoren is op een bijzondere wijze gebouwd.

De gemeentepolitiek van IJsselstein deed er enkele jaren over om te besluiten over de vraag of een eigen bedrijf beter was dan het uitbesteden aan een particuliere onderneming. In 1911 besloot het tot het starten van een gemeentelijk water- en gasbedrijf. Naast de levering aan burgers in de eigen gemeente, voorzag het ook Vreeswijk (nu deel van Nieuwegein) van water en gas. Onderhandelingen met Jutphaas mislukten en levering daaraan kwam pas rond in 1928 met aanvullend in 1932 de wijk Hoograven (toen Jutphaas, nu Utrecht).

Zowel de watertoren als het dienstgebouw op het terrein zijn een ontwerp van F.J. Stulemeyer & Co.. De watertoren kent een voor Nederland erg bijzondere opbouw en is naar de stand van de betontechniek een vroeg voorbeeld van geprefabriceerde delen van beton. De prefab betonblokken zijn gemaakt naar het systeem van de Belg Dumas. Er zijn indertijd twee van deze torens gebouwd in Nederland, de toren van Oudewater is gesloopt. De toren van Nieuwegein is Rijksmonument.

De IJsselsteinse gasfabriek en de gashouder uit 1911 op dit terrein zijn in 1955 gesloopt. In 1953 werd de eigen gasfabriek gesloten, gaslevering vond plaats vanuit Leerdam. Een uitgebreide milieusanering is uitgevoerd in 1985. De leveringen via het distributienet van gasbedrijf IJsselstein gingen tot 1993 door, het Gasbedrijf Centraal Nederland nam het toen over.

Het waterleidingbedrijf heeft vele investeringen gedaan om de kwaliteit op peil te houden en het aantal aansluitingen te vergroten. In 1993 is het bedrijf opgegaan in Waterleidingbedrijf Midden-Nederland, nu Vitens.

Het terrein behoort inmiddels tot het grondgebied van de gemeente Nieuwegein. Aan het Hooglandse Jaagpad 1-5 is de volgende bebouwing nog aanwezig:

– directeurswoning (1911)

– filtergebouw waterleidingcomplex (1937)

– watertoren, beschermd als Rijksmonument (1911)

– dienstgebouw (1911)

Datering 1911
Adres Hooglandse Jaagpad 1-5, 3434 NV Nieuwegein
Soort industrieel complex met gebouwen van cultuurhistorische waarde
Trefwoord lokale bedrijvigheid
Tagged on: