Jan Bon had in Oudenrijn zijn Hollandia Zijspanfabriek. Langs de Leidse Rijn staat nog steeds dit gebouw, het is onmiskenbaar een kerk geweest. Met grote letters wordt het zelfs aangeduid als metaal kathedraal. Die bijnaam heeft het niet gekregen door de jarenlange vestiging van een zijspanfabriek.

Leidsche Rijn Rijksstraatweg vm Hollandia zijspanfabriek nu Metaalkathedraal

Van Hollandia zijspanfabriek tot Metaalkathedraal

In 1860 werd in de gemeente Oudenrijn de kerk ingewijd en kreeg de naam Onze Lieve Vrouwe Hemelvaart. Nog geen eeuw later deelde de katholieke gemeenschap zich op naar De Meern en naar Utrecht. De kerk kwam in 1939 leeg te staan en werd herbestemd. De koper kwam uit een onverwachte hoek. Daarvoor moeten we namelijk naar Amsterdam.

Zijspan Jan Bon Harley Davidson motorrace

Jan Bon bij een race op een Harley Davidson met zijspan

Amsterdammer Jan Bon was een bekende coureur op een motor met zijspan. We spreken over de jaren 1920. De zijspannen vertoonden nogal wat gebreken. Voor Jan Bon was dat geen probleem: hij ging ze zelf maken in de constructiewerkplaats van zijn ouders. In de jaren 1930 kreeg zijn product bekendheid. Het groeide uit tot grote militaire orders. In de meidagen 1940 werden de zijspannen aan BMW‐motoren gehangen als materiaalwagen of uitgerust met luchtdoelmitrailleurs. In de Tweede Wereldoorlog stopte de fabriek in de Jordaan.

Wegenwacht motor met Hollandia zijspan van Jan Bon

Wegenwacht motor met Hollandia zijspan

Jan Bon kocht de kerk van Oudenrijn in 1941. De kerk werd ontdaan van zijn entree, een zolderruimte werd als stoffeerderij ingericht en een showroom maakte de fabriek compleet. Bon heeft in de oorlogsjaren houtgasgeneratoren gemaakt. Na de oorlog leverde de Hollandia Zijspanfabriek duizenden zijspannen, aan de ANWB, de politie, de marechaussee en particulieren. Uiteraard waren motorcoureurs met zijspan ook welkom. In 1975 is de fabriek gesloten.

De volgende eigenaar was constructiebedrijf METAK. Gefabriceerd werden voornamelijk metaalconstructies voor de bouw. Het is METAK geweest die de nu niet uit te wissen metaalgeur in het gebouw heeft achtergelaten. Het vele lassen, branden en slijpen van staal is tot in alle poriën van het gebouw doorgedrongen. De METAK is in 2008 gesloten. De Metaal Kathedraal biedt nu onderdak aan diverse culturele activiteiten en verhuurt ateliers aan kunstenaars. In 2015 is een verbouwing uitgevoerd waardoor 22 ateliers in het gebouw ruimte vinden naast twee atelier woningen. Op het buitenterrein, de beneden- en de bovenzaal kunnen grotere evenementen gehouden worden.

Leidsche Rijn Rijksstraatweg vm Hollandia zijspanfabriek nu Metaalkathedraal werkplaats

Voormalige Metak werkplaats

De kathedraal kan ondanks haar verleden niet gerekend worden tot industrieel erfgoed. Door haar oorsprong behoort ze tot het kerkelijk erfgoed. De eigenaren hebben de afgelopen jaren veel tijd en geld geïnvesteerd in een duurzame toekomst van het gebouw. Met haar rijke verleden en een culturele toekomst wensen we het een lang leven. Kijk op de site van Metaalkathedraal voor een voorstelling of activiteit.

Datering 1860, 1941
Adres Rijksstraatweg 20 Leidsche Rijn gemeente Utrecht
Soort gebouw van cultuurhistorische waarde
Trefwoord lokale bedrijvigheid

 

Leidsche Rijn Rijksstraatweg vm Hollandia zijspanfabriek nu Metaalkathedraal zolder

De zolder van het pand herinnert duidelijk aan haar oorsprong

Delen:Share on FacebookShare on LinkedInTweet about this on TwitterPin on PinterestPrint this pageShare on Google+Email this to someone
Tagged on: